Samsung Research tadqiqotchisi HyoungJin Choi 25-iyundan 2-iyulgacha Shveytsariyaning Jeneva shahrida bo’lib o’tgan ITU-R Ishchi guruhi 5D (WP, Working Party 5D) yig’ilishida IMT-2030 (6G) bo’yicha Muvofiqlashtiruvchi guruh raisi etib tayinlandi. Choi ikkinchi bor 6G standartlashtirish bilan shug’ullanuvchi ITU-R guruhiga raislik qiladi, chunki u ilgari 2021-yildan 2023-yilgacha 6G Vision guruhiga rahbarlik qilgan.

Muvofiqlashtiruvchi guruh 6G texnologiyasi standartlarini ishlab chiqish jarayonini belgilash, shuningdek nomzod 6G texnologiyalari uchun taqdim etish shablonini yaratish va nomzodlar takliflarini ko’rib chiqish uchun javobgar bo’ladi.

Yangi avlod kommunikatsiyalarini standartlashtirish turli manfaatdor tomonlar o’rtasida yuqori raqobatbardosh va hamkorlik jarayonini o’z ichiga oladi.

2023-yil noyabr oyida ITU-R 6G kelajagi va umumiy yo‘nalishini belgilab beruvchi IMT-2030 asosli tavsiyanomasini chiqardi. 2026-yilga kelib ITU-R 6G texnologiyalarining texnik ishlash talablarini belgilashni maqsad qilgan. Ushbu talablar 3-avlod hamkorlik loyihasi (3GPP, 3rd Generation Partnership Project)[2] kabi standart tashkilotlar tomonidan ishlab chiqiladigan va keyinchalik ITU-Rga taqdim etiladigan nomzod 6G texnologiyalari uchun asos bo’lib xizmat qiladi. Keyin ITU-R taqdimotlarni baholaydi va muvofiqlashtiradi, 6G uchun texnik xususiyatlar 2030-yilgacha yakunlanishi kutilmoqda.

Asosiy ishlash ko’rsatkichlari, foydalanish stsenariylari va 6Gni standartlashtirish, spektr va tijoratlashtirish bo’yicha yo’l xaritasini taqdim etgan IMT-2030 asosli tavsiyasi bilan sanoat endi batafsil standartlashtirish bo’yicha sa’y-harakatlarni boshlashga tayyor. Oldinga qarab, mamlakatlar va kompaniyalar 6G aloqa standartlarini, jumladan ishlash talablari va chastota diapazonlarini belgilashda yetakchilik uchun kurashadi.

Samsung nufuzli standartlar tashkilotlari bilan faol hamkorlik qiladi va 6G’ni standartlashtirish bo‘yicha jahon yetakchisi sifatidagi mavqeini mustahkamlash yo‘lida innovatsion aloqa texnologiyalarini rivojlantirishni davom ettiradi.

[1] ITU Birlashgan Millatlar Tashkilotining Axborot va kommunikatsiya texnologiyalari (AKT) boʻyicha ixtisoslashgan agentligi boʻlib, 193 ta aʼzo davlat va 1000 dan ortiq kompaniyalar, universitetlar, ilmiy-tadqiqot institutlari hamda xalqaro va mintaqaviy tashkilotlarni o’z ichiga oladi. ITU’ning Radioaloqa sektori (ITU-R) global radioaloqani tartibga solish va standartlashtirish uchun javobgardir.

[2] 3GPP mobil aloqa uchun global yagona texnik xususiyatlarni ishlab chiqishga bag’ishlangan.

Hamkorlik doirasida Samsung Research Arm bilan birgalikda paketlarni parallel qayta ishlash texnologiyasini ishlab chiqish va takomillashtirish uchun ochiq kodli loyihani ishga tushirishni rejalashtirmoqda.

Ushbu texnologiya katta hajmdagi aloqa ma’lumotlarini qayta ishlaganligi sababli, Samsungning Arm bilan hamkorlik qilishi 6G muhitlari tomonidan boshqariladigan ma’lumotlarning ko’payishidan oldin tadqiqot va ishlanmalar vaqtini sezilarli darajada tezlashtirishga qaratilgan.

Keyingi avlod aloqalarida ma’lumotlarning o’sishi bilan parallel paketlarni qayta ishlash texnologiyasi moslashuvchan va samarali aloqa tizimlarini yaratishga yordam berishi mumkin.

“6G aloqalarida dasturiy ta’minot texnologiyasining ahamiyati ortib bormoqda. Innovatsiyalar buning natijasida yuzaga keladigan katta hajmdagi ma’lumotlarni qayta ishlashda juda muhimdir “, dedi Jinguk Jeong, Samsung Research Kengaytirilgan aloqa tadqiqot markazi (KATM, yohud ingliz tilida ACRC, Advanced Communications Research Center) ijrochi vitse-prezidenti. “Arm bilan ushbu texnik hamkorlik parallel texnologiyani inqilob qilish yo’lidagi muhim qadamdir.”

“AI 6G kabi yangi avlod texnologiyalariga talabni oshirmoqda, biroq maʼlumotlarning toʻyib boʻlmaydigan miqdori energiyani tejaydigan qayta ishlash uchun muhim ehtiyojni keltirib chiqaradi”, dedi Mohamed Avad, katta vitse-prezident va infratuzilma biznes yoʻnalishi boʻyicha Arm. “Biz 6G dasturiy taʼminotini ishlab chiqishni tezlashtirish va sunʼiy intellekt infratuzilmasini iloji boricha samarali ishlashini taʼminlash uchun Samsung Research bilan hamkorlik qilib, yuqori unumdorlik, kam quvvat sarflaydigan va moslashuvchan hisoblash sohasidagi tajribamizdan foydalanmoqdamiz”.

2019-yil may oyida tashkil etilgan Samsung Research’ning KATM faoliyati yangi avlod aloqa texnologiyalarini ishlab chiqish, standartlashtirish ishlarida faol ishtirok etish, 6G texnologiyalarini tadqiq qilish va parallel paketlarni qayta ishlash va sunʼiy intellekt kabi ilgʻor aloqa dasturiy yechimlarini takomillashtirishga qaratilgan.

Samsung Electronics AI-RAN [1] Ittifoqida tashkiliy a’zo sifatida ishtirok etishini e’lon qildi va uning maqsadi Sun’iy Intellekt (SI) va simsiz aloqa texnologiyasini birlashtirib, 6G innovatsiyalarini ilgari surishdir.

Bugun Mobile World Congress (MWC) Barcelona 2024 da rasman tashkil etilgan AI-RAN Ittifoqi AI va simsiz aloqa konvergensiyasini va tegishli kompaniyalar bilan hamkorlik qilish orqali yetakchi texnologik innovatsiyalarni jonlantirishga qaratilgan tashkilotdir. Ittifoqda jami o‘n bitta tashkilot — Samsung, Arm, Ericsson, Microsoft, Nokia, NVIDIA, SoftBank va Northeastern University tashkiliy a’zolar sifatida ishtirok etmoqda. Mazkur yangi ta’sis etilgan ittifoq innovatsion yangi texnologiyalarni ishlab chiqish, shuningdek, yaqinlashib kelayotgan 6G davriga tayyorgarlik ko‘rish yo‘lida ushbu texnologiyalarni tijoriy mahsulotlarda qo‘llash bo‘yicha hamkorlik qiladi.

“6G davrida vujudga kelayotgan yangidan yangi xizmatlar odamlarning texnologiya bilan o‘zaro munosabatini yangi bosqichga olib chiqadi va sun’iy ong bu tendensiyaning ajralmas qismiga aylanadi”, dedi Samsung Research America’ning katta prezident o‘rinbosari Charli Chjan. “AI-RAN Ittifoqi hamkorlikni rivojlantiradi, innovatsiyalarni rag‘batlantiradi va AI va 6G tarmoqlari atrofidagi taraqqiyotning yangi davrini boshlab beradi. Ushbu koalitsiya a’zolari sifatida biz AI’ga asoslangan keyslar va innovatsiyalar foydalanuvchilar va operatorlar uchun yangi imtiyozlar yaratishiga ishonamiz.”

AI-RAN Ittifoqi turli sohalarda qo‘llaniladigan sun’iy ong va simsiz aloqa texnologiyalarini birlashtirish, ekotizim yaratish va pirovard natijada yangi korxonalar uchun imkoniyatlarni kengaytirishni maqsad qilgan. Shu maqsadda u texnik tadqiqotlar olib boradigan uchta ishchi guruhini tuzdi: RAN uchun SI, SI va RAN, RAN’dagi SI. RAN uchun SI RAN spektrini, narxini va energiya samaradorligini oshirish uchun AI/ML [2] dan foydalanadigan texnologiyaga e’tibor qaratadi. SI va RAN resurslarni samarali boshqarish va infratuzilmadan maksimal darajada foydalanish uchun sun’iy ong va radio tarmoqlarini konvergensiyalash texnologiyasiga e’tibor qaratadi. RAN’dagi SI simsiz tarmoqlarda yangi SI ilovalari va xizmatlarini kashf etishga qaratilgan. Ushbu faoliyat natijalari (texnik hisobotlar va oq qog‘ozlar) kelajakda 6G texnologiyasini standartlashtirish va tijoratlashtirishga katta hissa qo‘shishi kutilmoqda. Bu yangi xizmatlarni kashf qilish, texnik talablar va spetsifikatsiyalarni aniqlashni o‘z ichiga oladi.

Samsung ushbu ittifoq faoliyatidan foydalangan holda sun’iy ongni simsiz aloqa texnologiyasi bilan uyg‘unlashtirgan texnologik konvergensiya va xizmat ko‘rsatish innovatsiyalariga rahbarlik qilishni rejalashtirmoqda. Kompaniya, shuningdek, 6G ekotizimida yetakchilik qilishda davom etmoqchi. Yarimo‘tkazgichlar, sun’iy ong qurilmasi va dasturiy ta’minot texnologiyalari, simsiz aloqa tizimlari va terminallarni o‘z ichiga olgan sun’iy ong va simsiz aloqa yechimlari bo‘yicha o‘zining sohadagi obro‘yidan foydalangan holda kompaniya ushbu yetakchilikka erishishni maqsad qilgan.

Samsung Research dastlab 2019-yilning may oyida Ilg‘or aloqa tadqiqot markazini (ACRC) tashkil etish orqali 6G texnologiyalarini rivojlantirishga boshchilik qildi. O‘shandan buyon Samsung Research 2020-yilning iyul oyida 6G oq qog‘ozi va 2022-yilning may oyida 6G spektrumi oq qog‘ozini nashr etish orqali o‘zini 6G tadqiqotining ilk yetakchisi sifatida ko‘rsatdi. 2022-yilning may oyida Samsung kompaniyasi yangi avlod aloqa tadqiqotlari va ishlanmalarida o‘zining yetakchiligini namoyish etgan Samsung 6G ochilish marosimi forumini o‘tkazdi.

Samsung Research o‘zgaruvchan telekommunikatsiya sanoati landshaftiga moslashish uchun o‘zining 6G texnologiyasi strategiyasini doimiy ravishda rivojlantirib kelgan. Xususan, AI-RAN Ittifoqi bilan bog‘liq holda Samsung Research SI’ga asoslangan texnologiyalargina kelajakdagi 6G tarmoqlarining asosiy atributi bo‘la oladi deb biladi. Samsung Research sun’iy ong 6G tizimi funksionalligining tabiiy qismi sifatida kelajakdagi tarmoq tizimlarining sig‘imi va qamrovini sezilarli darajada rivojlantirishi, ularni to‘liq avtomatlashtirishi va energiya tejashda katta yutuqqa erishishimizga ishonadi. Kelgusida Samsung Research yangi avlod aloqa tizimlarini muvaffaqiyatli ishga tushirish va tijoratlashtirish maqsadida innovatsiyalarga rahbarlik qilishda davom etadi.

AI-RAN Ittifoqi haqida qo‘shimcha ma’lumot olish uchun https://ai-ran.org/ saytiga tashrif buyuring.

[1] AI-RAN qisqartmasi sunʼiy ongli radio kirish tarmogʻi degan maʼnoni anglatadi.

[2] AI/ML qisqartmasi sunʼiy ong va mashina oʻrganuvi degan maʼnoni anglatadi.

SRA 6G tadqiqot va texnologik ishlanmalarini olib borish uchun Prinston universitetining NextG korporativ hamkorlik tashabbusi dasturining tashkiliy a’zosiga aylandi.

2023-yilda Prinston universiteti muhandislik va amaliy fanlar maktabi yangi texnologiyalarni o‘zlashtirish jarayonini tezlashtirish, bulutli va tarqalgan tarmoqlar (edge networking), aqlli sensorlar hamda tarmoq chidamliligi kabi qator mavzular bo‘yicha innovatsiyalar oqimini kengaytirish uchun NextG tashabbusini yaratdi. Yaqinda NextG tashabbusi ushbu texnologik yutuqlarni qo‘llab-quvvatlash va akademiyalar, sanoat rahbarlari va siyosatchilar o‘rtasidagi hamkorlikni rag‘batlantirish uchun korporativ filiallar dasturini ishga tushirdi.

“Kelajakdagi simsiz tarmoqlar olamini ro‘yobga chiqarishga yordam beradigan eng sara akademik tadqiqotlar fakultet va sanoat texnologiyalari yetakchilari o‘rtasidagi yaqin o‘zaro munosabatlardan ma’lum bo‘ladi”, — dedi Prinston muhandislik va amaliy fanlar maktabi dekani Andreya Goldsmit. “Bizning NextG dasturimiz simsiz texnologiyalar bo‘yicha shunday chuqur hamkorlikni, shuningdek, tezkor o‘zgarishlar davrida mazmunli innovatsiyalar va global yetakchilikni taraqqiy etish uchun zarur bo‘lgan siyosatni rivojlantirishga qaratilgan.”

Samsung Research America kompaniyasi Ericsson, Intel, MediaTek, Nokia Bell Labs, Qualcomm Technologies va Vodafone kabi boshqa korporativ filiallar bilan bir qatorda akademik tadqiqotlar va uning amaliy qo‘llanish keyslari o‘rtasidagi tafovutni yopish uchun Prinston universiteti bilan yaqindan hamkorlik qilish niyatida.

Samsung Research America kompaniyasining katta prezident o‘rinbosari doktor Charli Jang yangi avlod telekommunikatsiyalari sohasidagi tadqiqotlarni qo‘llab-quvvatlashini ma’lum qildi. “Simsiz aloqa sanoati oxirgi bir necha o‘n yilliklar ichida fundamental tadqiqotlardan sezilarli foyda ko‘rdi”, — deydi u. “Biz Prinston tadqiqotchilarini innovatsiyalarni davom ettirishga va 6G tarmog‘ida katta yutuqlarga olib keladigan revolyutsion texnologiyalarni ishlab chiqishga undaymiz.”

2019-yilning may oyida Samsung yangi avlod kommunikatsiya texnologiyalarini rivojlantirishda boshchilik qilish uchun Samsung Research qoshida Ilg‘or aloqa tadqiqot markazini (ACRC) tashkil etdi.

2020-yilning iyul oyida 6G oq qog‘ozini va 2022-yilning may oyida 6G spektrumi oq qog‘ozini nashr qilish orqali ACRC o‘zini 6G landshaftini shakllantirishda bozor yetakchisi sifatida ko‘rsatdi. Samsung Research 6G texnologiyasini global standartlashtirishda kalit rolini o‘ynaydi, chunki kompaniya Xalqaro elektraloqa ittifoqi radioaloqa sektorining (ITU-R) 6G Framework guruhiga va Global mobil yetkazib beruvchilar uyushmasining (GSA) Spectrum guruhiga raislik qiladi.

Samsung 6G tarmog‘i tadqiqotlar va texnologik rivojlanishdagi rahbarligini yanada kengroq namoyish etish uchun 2022-yilning may oyida Samsung 6G ochilish marosimi forumini o‘tkazdi. Samsung’ning sanoatdagi yetakchiligi va Prinstonning akademik kuchi o‘rtasidagi hamkorligi NextG tashabbusiga 6G kelajagini shakllantirishda monumental kuchga aylanishida zamin yaratadi.